Otomatik şanzıman sistemleri, aracın en hassas ve karmaşık bölümlerinden biridir.
Doğru bakım yapıldığında uzun yıllar sorunsuz şekilde çalışabilir; ancak yanlış uygulamalar veya ihmal edilen küçük detaylar ciddi arızalara yol açabilir.
Bu yazıda, sürücülerin en sık yaptığı otomatik şanzıman bakım hatalarını ve dikkat edilmesi gereken kritik noktaları sizin için derledik.
Şanzıman Yağını Zamanında Değiştirmemek
Otomatik şanzıman yağı (ATF), vites geçişlerini yumuşatır, sistemi soğutur ve mekanik aksamın aşınmasını önler.
Ancak birçok sürücü, yağ değişimi gereksizdir düşüncesiyle bu bakımı yıllarca ihmal eder.
Zamanla yağın viskozitesi düşer, ısıl dayanımı azalır ve sistemin içinde metal tortular oluşur.
Bu da vites geçişlerinde sarsılma, gecikme veya kayma gibi sorunlara yol açar.
Uzmanlar, aracın marka ve modeline göre ortalama her 60.000 – 80.000 kilometrede bir şanzıman yağı değişimi yapılmasını önerir.
Yanlış Tipte Şanzıman Yağı Kullanmak
Her aracın şanzıman sistemi farklı bir yağ tipi gerektirir.
CVT, DSG, Tiptronic veya TCT gibi sistemlerde viskozite, sürtünme katsayısı ve ısı toleransı birbirinden farklıdır.
Bazı kullanıcılar maliyeti düşürmek için evrensel yağlar tercih eder — ancak bu, şanzıman ömrünü ciddi şekilde kısaltır.
Doğru çözüm, üretici tarafından belirtilen orijinal veya eşdeğer ATF yağlarını kullanmaktır.
Şanzıman Yağ Seviyesini Kontrol Etmemek
Motor yağı kadar önemli bir diğer detay da şanzıman yağı seviyesidir.
Eksik yağ, sistemin aşırı ısınmasına ve metal parçaların sürtünmesine neden olur; fazla yağ ise basınç dengesini bozarak conta ve valf arızalarına yol açabilir.
Düzenli olarak seviyeyi kontrol etmek, özellikle yoğun trafikte veya uzun yol yapan araçlarda büyük fark yaratır.
Yağ Filtresini Değiştirmemek
Birçok sürücü sadece yağ değiştirir ama yağ filtresini yenilemeyi unutur.
Oysa eski filtre, tıkanmış bir damar gibidir; yeni yağın sistemde düzgün dolaşmasını engeller.
Bu da şanzımanın hem daha hızlı kirlenmesine hem de ısınmasına neden olur.
Yağ değişimi sırasında mutlaka şanzıman filtresi de yenilenmelidir.
“Transmission Flush” İşlemini Bilinçsizce Yaptırmak
Bazı servisler, tam bir yağ değişimi yerine “şanzıman banyosu” veya “transmission flush” hizmeti sunar.
Bu işlem doğru yapılırsa faydalıdır; ancak yanlış cihazla veya uygunsuz basınçla yapılırsa şanzıman valflerine ve tork konvertörüne zarar verebilir.
Bu nedenle, bu işlemi yalnızca otomatik şanzıman konusunda uzman ve uygun ekipmana sahip servislerde yaptırmak gerekir.
Arıza Lambasını Görmezden Gelmek
Gösterge panelindeki “check” ışığı veya şanzıman uyarı lambası çoğu zaman ciddiye alınmaz.
Ancak bu uyarılar, erken teşhis için hayati öneme sahiptir.
Sorun erken fark edilirse küçük bir bakım veya sensör değişimiyle çözülürken, geciktiğinde komple şanzıman revizyonuna kadar gidebilir.
Motoru Isıtmadan Aracı Harekete Geçirmek
Özellikle kış aylarında, motor ve şanzıman yağları soğuktur.
Motoru çalıştırdıktan sonra hemen “D” moduna alıp gaza basmak, yağın henüz dolaşım sağlamadan mekanik yüzeylere baskı yapmasına neden olur.
Birkaç dakika rölantide beklemek, şanzıman ömrünü uzatmanın en basit yollarından biridir.
Sürüş Alışkanlıklarını Göz Ardı Etmek
Ani kalkışlar, sert frenler veya eğimli yollarda sürekli “P” moduna almak şanzıman sistemine büyük yük bindirir.
Özellikle yoğun şehir trafiğinde, uzun süre “D” modunda beklemek yerine “N” konumuna geçmek sistemi rahatlatır.
Doğru sürüş alışkanlıkları, düzenli bakımdan bile daha fazla fark yaratabilir.
Dikkat Edilmesi Gerekenler: Şanzımanınızı Uzun Ömürlü Tutmak İçin İpuçları
-
Yetkili veya uzman servislerde bakım yaptırın.
-
Her yağ değişiminde filtreyi de kontrol ettirin.
-
Aracın servis kitapçığındaki bakım periyotlarına sadık kalın.
-
Arıza ışıkları yandığında beklemeden kontrol ettirin.
-
Uygun olmayan katkı maddelerini kullanmayın.
Sonuç: Doğru Bakım = Uzun Ömürlü Şanzıman
Otomatik şanzımanlar hassas sistemlerdir; yanlış bir bakım veya geciktirilen küçük bir işlem bile binlerce liralık masraflara yol açabilir.
Bu nedenle, aracınızı teslim edeceğiniz servisin uzman, deneyimli ve donanımlı olmasına mutlaka dikkat edin.
Eğer siz de İstanbul’da otomatik şanzıman bakım ve onarım hizmeti arıyorsanız, profesyonel ekipler tarafından yapılan düzenli kontrollerle aracınızın performansını uzun yıllar koruyabilirsiniz.
